|
Een terugblik naar de negentiende eeuw... |
|
door Herwig Kempenaers, Historische Drukkerij Turnhout
Bij de seizoensopening in maart 2007 berichtte ik de pers over mijn nieuwste doel… een gratis dichtbundel voor iedere Turnhoutenaar! Menigeen keek bedenkelijk toen ik dit vertelde. “Besef je wel hoeveel bundels in de vuilnisbak terecht zullen komen?”, was een veelvuldig voorkomende opmerking. Wilde ik een ruimer publiek bereiken dan het selecte groepje waar zo vele culturele programma’s voor geschreven worden, is het echter noodzakelijk dit project zo groots mogelijk op te vatten. 22.300 brievenbussen, evenzoveel dichtbundels zouden er gedrukt moeten worden. Enkel op deze manier kan de grote groep ‘potentieel cultureel geïnteresseerden’ bereikt worden. Zij die geen bibliotheek binnenstappen, niet op zoek gaan naar de nieuwste dichtbundels, moeite hebben om die onbekende stap te zetten… zij allen krijgen de uitgave op de meest eenvoudige manier op schoot geleverd, via hun eigen brievenbus. De visie was gekend, het idee had vorm gekregen. Een dichtbundel over Turnhout, geschreven door mensen –dichters en gelegenheidsdichters - die enige binding hebben met Turnhout. Maar hoe deze dichters bereiken? Cultuurbeleidscoördinator Nico Verhoeven zette me op het goede spoor. Hij gaf enkele contactgegevens van personen die mogelijk konden helpen. Hierbij zaten de gegevens van Jef Van Elst, medewerker van de bibliotheek en verantwoordelijke voor de dichtwerken en toneelstukken. Jef reageerde dadelijk zeer enthousiast op het initiatief. We spraken af om één en ander samen door te nemen. Het was al snel duidelijk dat hij een zeer waardevolle hulp was in de realisatie van het inhoudelijke deel. Hij heeft immers met verschillende dichters een persoonlijke band waardoor een aantal deuren zouden kunnen open gaan. Bovendien kende hij hun relatie met Turnhout. Al op de eerste bespreking had hij een lijstje van dichters bij en vertelde bij velen het verhaal wat hen met Turnhout in verband bracht. Jef en ik deden een oproep aan al deze dichters om een gedicht te schrijven over Turnhout. Lokale radio TOS werkte mee door Turnhoutenaars aan te sporen in de pen te kruipen. Verscheidene kranten en reclamebladen publiceerden eveneens een oproep. Het welslagen van de dichtbundel lag nu in het aantal gedichten dat ons zou bereiken. Dat bleek al snel geen probleem en was zelfs boven alle verwachting. Ieder gedicht werd getoetst aan een aantal criteria waardoor een aantal inzendingen helaas afvielen. Eind juli werd al besloten de omvang van de dichtbundel te verhogen van 32 naar 48 pagina’s. Vele dichters leverden hun gedicht pas dicht tegen de deadline van 10 september in. Ze wilden de geboden tijd immers maximaal benutten om hun gedicht nog bij te schaven. Ofwel moesten we nu sterk snoeien in de ingeleverde gedichten of nogmaals een paginaverhoging doen. Aangezien het hier om een uniek en eenmalig project gaat, besloten we niet in te boeten op kwaliteit en nogmaals het aantal pagina’s te verhogen tot 64. Aanvangsdoelstelling was een zo groot mogelijk publiek geïnteresseerd te krijgen in de dichtbundel. Gie Campo, huiscartoonist van Gazet van Turnhout was direct bereid gevonden de bundel te verluchten met zijn kruidige visie op Turnhout. Als de nood het hoogst is… In de daaropvolgende maanden trachtte de Historische Drukkerij de financiering voor dit project rond te krijgen, een moeilijke en slopende opdracht. Een deel kwam via de subsidiemogelijkheid van de Stad Turnhout voor ‘bijzondere en eenmalige projecten’. Verder was Soudal bereid een bedrag te sponsoren. Blij met deze financiële basis bleef het grootste deel echter nog steeds voor rekening van de Historische Drukkerij zelf. Tot plotseling hulp opdaagde van drukkerij Apropos BV uit Sint-Michielsgestel, Nederland. Dhr. Struijk, directeur, bood spontaan zijn logistieke en financiële steun aan voor de aankoop van het papier ondanks het feit dat het omeen zuiver Turnhouts project ging. Hiermee wilde hij zijn steun aan de Historische Drukkerij betuigen. Dit was het startsein voor de tweede fase van het project: de effectieve realisatie van de bundel kon opgestart worden. Vier maanden arbeid… Vanaf 10 september kon de werkelijke arbeid beginnen. Collega-verzamelaar gespecialiseerd in Monotype-zetmachines, Patrick Goossens, was bereid de teksten in lood te zetten. Hiervoor kreeg hij hulp van Gilbert Decorte uit Brussel. Twee weken later was de lopende tekst voor het boekje klaar voor nazicht en correcties. Op 14 oktober werden de drukpersen in gang gezet. Johan zette zich aan de trapdegelpers en drukte de 23.000 kaften voor het boekje. Ikzelf nam het binnenwerk voor mijn rekening en 175.000 druks en 370 drukuren later werd dit werk op 27 november beëindigd. Zodra de eerste vormen klaar waren kon het snijden en vouwen beginnen. Deze omvangrijke taak werd deels in de Historische Drukkerij en deels in de grafische afdeling van HORITO uitgevoerd. Ondertussen werd ook de wikkel gedrukt op de grote cilinderpers van de Historische Drukkerij en zorgden de leerkrachten tijdens de examenperiode voor het biegen. Via een oproep in de media werden vrijwilligers gezocht voor het verzamelen van de verschillende katernen. Vanaf 15 december kwam een ploeg van een vijftal personen bijna dagelijks deze taak vervullen. Door hun enorme inzet konden we rond nieuwjaar starten met het aanbrengen van de wikkel. Nu moest enkel nog de luxe-editie op 500 exemplaren gedrukt en afgewerkt worden. Na 23.000 stuks van de gewone editie zou dit geen probleem mogen geven. N.V. Splichal zorgde voor de kaft. Graveur Van Gelder zorgde voor het aanleveren van de goudstempel. Op 20 januari was de volledige opdracht achter de rug. In totaal vergde de realisatie van deze dichtbundel ruim 1600 werkuren die volledig op vrijwillige basis gepresteerd werden. Ondertussen was het voor iedereen duidelijk dat dit project niet meer mocht mislukken. Even dreigde er gevaar… na zovele maanden zware arbeid zou het project struikelen over de verspreiding. Verschillende stedelijke diensten zetten nu hun schouders onder dit probleem: TRAM 41, Cultuurbeleid, dienst Jeugd en dienst Communicatie. Schepen van Cultuur Eric Vos zorgde uiteindelijk voor de definitieve oplossing. Dank zij deze gezamenlijke inspanning van verschillende diensten kan nu met zekerheid gezegd worden dat iedere Turnhoutenaar in de eerste helft van februari deze dichtbundel ontvangt. Groep Joos bood aan om de boekjes individueel te verpakken zodat ze ongehavend in alle brievenbussen zouden belanden. Samengevat kan worden gezegd dat door deze ketting van vrijwilligerswerk en sponsoring de brug geslagen is tussen cultuur en bevolking. Een jaar geleden had ik een idee, nu op Gedichtendag 2008 is dit idee gerealiseerd door de samenwerking van velen. Luxe-editie ‘Dichter bij Turnhout’ De Historische Drukkerij wil ook mensen van buiten Turnhout de kans geven deze unieke dichtbundel aan te schaffen. Helaas is het financieel niet mogelijk hen een gratis exemplaar te geven. Daarom werd op een beperkte oplage een speciale editie gedrukt en luxueus afgewerkt. Aangezien de prijs van het boek niet de drempel mag zijn om deze aan te kopen is deze bewust zeer laag gehouden. (9 euro) De luxe-editie is niet in de boekhandel verkrijgbaar. Ze is enkel te bekomen in de Historische Drukkerij en bij de dienst Toerisme. vzw Toerisme Turnhout Toerismehuis ’t Steentje Grote Markt 44 2300 Turnhout 014/44 33 55
Kies het beste gedicht uit ‘Dichter bij Turnhout’ In februari zal ieder Turnhouts gezin de dichtbundel “Dichter bij Turnhout” in de bus krijgen. Het is het werk van de Historische Drukkerij van Herwig Kempenaers. De bundel is gezet, gedrukt en afgewerkt op negentiende eeuwse wijze. De gedichten zijn speciaal voor deze bundel geschreven en hebben als thema : Turnhout. Bewaar dit unieke werk, maar vooral : lees de gedichten. We willen graag weten welk gedicht door de lezers als het beste wordt ervaren. Stuur ons uw keuze vóór 15 maart via: bibliotheek@turnhout.be of stop een briefje in de wensbus in de Openbare Bibliotheek. Vergeet vooral je naam en adres niet te vermelden. Er zijn twintig prijzen te winnen: 10 luxe-exemplaren van de dichtbundel geschonken door de Historische Drukkerij 10 boekenbons, waarde € 10 geschonken door de bibliotheek Een onschuldige hand zal uit de inzendingen twintig winnaars trekken. Paul Wouters – directeur Bibliotheek Jef Van Elst Herwig Kempenaers – Historische Drukkerij Turnhout
|
|
Dit project werd ondersteund door : |
|
DICHTBUNDEL “DICHTER BIJ TURNHOUT” |
|
Onderstaand een lijst van al de geselecteerde gedichten. Een mooie mix van gevestigde waarden, de jonge generatie en gelegenheidsdichters maken deze dichtbundel tot een uniek document…
Gie Campo : Cartoons |
|
Dienst communicatie van de Stad Turnhout maakte voor Stads-tv Turnhout |
|
Radio-interview Radio TOS met Jef Van Elst |
|
Realisatie dichtbundel in geluid... |
|
Radio YORA maakte dan weer een sfeerreportage over de voorstelling van de bundel op Gedichtendag. U kan deze hier opnieuw beluisteren. |
